Veraset ve İntikal Vergisi 2026: İstisna Tutarları, Oranlar ve Beyanname
Miras yoluyla geçen mallar veraset ve intikal vergisine tabidir. Ancak kanun, çocuklar ve eş için yüksek bir istisna tutarı öngördüğü için birçok ailede vergi çıkmaz. Vergi çıkmasa da beyanname verilmelidir: Vergi dairesi, tapuda devir ve bankadaki paranın çekilmesi için gereken ilişik kesme belgesini ancak beyannameye dayanarak düzenler.
2026 İstisna Tutarları
| Kime geçen pay | 2026 istisna tutarı |
|---|---|
| Alt soy (evlatlıklar dahil) ve eş; her birinin payı için | 2.907.136 TL |
| Alt soy yoksa eşin payı için | 5.817.845 TL |
| Bağış gibi karşılıksız intikaller | 66.935 TL |
İstisna her mirasçının kendi payına ayrı ayrı uygulanır. Hangi yılın tutarının esas alınacağı, beyannamenin verildiği yıla değil, ölümün gerçekleştiği yıla göre belirlenir. Anne, baba, kardeş gibi diğer mirasçılar için bu istisna uygulanmaz.
2026 Vergi Oranları
| Matrah dilimi | Veraset yoluyla | Karşılıksız intikal (bağış) |
|---|---|---|
| İlk 3.000.000 TL | %1 | %10 |
| Sonraki 7.000.000 TL | %3 | %15 |
| Sonraki 15.000.000 TL | %5 | %20 |
| Sonraki 30.000.000 TL | %7 | %25 |
| 55.000.000 TL’yi aşan kısım | %10 | %30 |
Matrah Nasıl Belirlenir?
- Taşınmazlar: Piyasa değeri değil, emlak vergisi değeri esas alınır.
- Banka hesapları: Ölüm tarihindeki bakiye, işlemiş faiziyle birlikte dikkate alınır.
- Araçlar ve diğer mallar: Ölüm tarihindeki değerleri üzerinden beyan edilir.
Miras bırakanın ölüm tarihinde mevcut olan ve belgelenen borçları ile makul cenaze giderleri matrahtan indirilebilir.
Örnek Hesaplama
Miras bırakan, emlak vergisi değeri ve banka hesaplarıyla birlikte 12.000.000 TL değerinde bir tereke bırakmış; mirasçıları eşi ve iki çocuğudur. Yasal miras paylarına göre eşe 1/4, her çocuğa 3/8 pay düşer.
| Mirasçı | Pay | İstisna sonrası matrah | Vergi (%1) | Taksit başına |
|---|---|---|---|---|
| Eş | 3.000.000 TL | 92.864 TL | 928,64 TL | 154,77 TL |
| Her bir çocuk | 4.500.000 TL | 1.592.864 TL | 15.928,64 TL | 2.654,77 TL |
Matrahların her biri ilk dilimde kaldığı için %1 oran uygulanır.
Beyanname Süreleri
| Durum | Beyanname süresi |
|---|---|
| Ölüm Türkiye’de, mirasçı Türkiye’de | Ölümden itibaren 4 ay |
| Ölüm Türkiye’de, mirasçı yurt dışında | 6 ay |
| Ölüm yurt dışında, mirasçı Türkiye’de | 6 ay |
| Ölüm ve mirasçı farklı yabancı ülkelerde | 8 ay |
| Bağış gibi karşılıksız intikal | Malın edinildiği tarihten itibaren 1 ay |
Beyanname, miras bırakanın son ikametgahının bulunduğu yerdeki vergi dairesine verilir. Mirasçılar ayrı ayrı veya birlikte beyanname verebilir. Beyannameye mirasçılık belgesi ve malların değerini gösteren belgeler eklenir. Süresinde verilmeyen beyanname için usulsüzlük cezası; vergi doğuyorsa ayrıca vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi uygulanabilir.
Ödeme ve İlişik Kesme Belgesi
Veraset vergisi, tahakkuktan itibaren üç yılda, her yıl Mayıs ve Kasım aylarında olmak üzere altı eşit taksitte ödenir. Tapuda intikal ve bankadaki paranın çekilmesi için vergi dairesinden ilişik kesme belgesi alınması gerekir. Bu belge kural olarak vergi borcunun tamamı ödenmeden verilmediğinden, malları hemen devralmak isteyen mirasçılar taksitleri beklemeden ödeme yapmayı tercih edebilir.
Sık Sorulan Sorular
Payım istisna tutarının altında, yine de beyanname vermem gerekir mi?
Evet. Payınız istisna tutarında kalsa da beyanname vermeniz gerekir. Bu durumda vergi tahakkuk etmez; ancak beyanname olmadan ilişik kesme belgesi düzenlenmediği için taşınmaz tapuda mirasçılar adına tescil edilemez.
Mirası reddedersem veraset vergisi öder miyim?
Hayır. Mirası usulüne uygun olarak reddeden kişi mirasçı sıfatını kazanmaz ve bu sıfata bağlı vergi yükümlülüğü doğmaz. Ret kararının vergi dairesine ibraz edilmesi gerekir.
Annemden kalan evi satmak için önce ne yapmalıyız?
Önce veraset beyannamesinin verilmesi, ilişik kesme belgesinin alınması ve tapuda intikal işleminin yapılması gerekir. Mirasçılar anlaşamıyorsa ortaklığın giderilmesi davası gündeme gelir.
Hangi yılın istisna tutarı uygulanır?
Ölümün gerçekleştiği yılın tutarı uygulanır. 2026’da gerçekleşen ölümlerde beyanname 2027’de verilse bile 2026 tutarları esas alınır.
