İhtiyaç Nedeniyle Tahliye Davası
Ev sahibi, kiraladığı konutu veya işyerini kendisi ya da yakınları için kullanmak zorunda kalırsa, kira sözleşmesini mahkeme kararıyla sona erdirebilir. Kanun bu hakkı tanırken kötüye kullanımı önlemek için sıkı şartlar ve kısa süreler öngörür.
Kimin İhtiyacı İçin Tahliye İstenebilir?
- Kiraya verenin kendisi
- Eşi
- Altsoyu (çocukları, torunları)
- Üstsoyu (anne, baba)
- Kanun gereği bakmakla yükümlü olduğu diğer kişiler
Kardeş, yeğen veya kaynınlar gibi bu listede yer almayan kişilerin ihtiyacı kural olarak tahliye sebebi oluşturmaz.
İhtiyacın Nitelikleri
Mahkeme, ihtiyacın gerçek, samimi ve zorunlu olduğunu araştırır. Geçici veya ileride doğması belirsiz bir ihtiyaç yeterli değildir. Örnekler:
- Kiraya verenin kendisinin kirada oturması ve kira ödemesi
- Evlenecek veya üniversiteyi kazanan çocuğun barınma ihtiyacı
- Sağlık nedeniyle yaşlı anne-babanın yakınında oturma zorunluluğu
- Kiraya verenin mesleğini icra edeceği bir işyerine ihtiyacı
Mahkeme keşif, tanık ve belgelerle ihtiyacı inceler. Kiraya verenin başka uygun bir taşınmazı varsa ihtiyacın samimiyeti sorgulanır.
Dava Süreleri
| Sözleşme türü | Dava süresi |
|---|---|
| Belirli süreli sözleşme | Sözleşme süresinin bitiminden itibaren 1 ay içinde |
| Belirsiz süreli sözleşme | Fesih dönemi ve fesih bildirim sürelerine göre belirlenecek tarihten itibaren 1 ay içinde |
| Taşınmazı yeni satın alan malik | Edinmeden itibaren 1 ay içinde kiracıya yazılı bildirim yapılırsa edinmeden 6 ay sonra; ya da sözleşme süresinin bitiminden itibaren 1 ay içinde |
Arabulucuya başvurma zorunluluğu olduğundan, dava süresinin kaçırılmaması için arabuluculuk başvurusunun da zamanında yapılması gerekir. Arabuluculukta geçen süre dava açma süresini durdurur.
Üç Yıl Başkasına Kiralama Yasağı
İhtiyaç nedeniyle tahliye ettirilen taşınmaz, haklı bir sebep olmadıkça üç yıl boyunca eski kiracıdan başkasına kiralanamaz. Bu kurala aykırı davranan kiraya veren, eski kiracıya son kira yılında ödenen bir yıllık kira bedelinden az olmamak üzere tazminat öder.
Sık Sorulan Sorular
Ev sahibi evi sattı, yeni malik beni hemen çıkarabilir mi?
Hayır. Yeni malik, ihtiyacı varsa edinme tarihinden itibaren bir ay içinde size yazılı bildirimde bulunmalı ve edinmeden altı ay sonra dava açmalıdır. Bu bildirimi yapmazsa ancak sözleşme süresinin sonunda dava açabilir.
Ev sahibinin oğlu evlenecek, beni çıkarabilir mi?
Evlenme gerçek ve yakın bir tarihte gerçekleşecekse ve çocuğun başka uygun konutu yoksa ihtiyaç kabul edilebilir. Mahkeme evlilik hazırlıklarını ve ihtiyacın samimiyetini araştırır.
Tahliye ettirildim ama ev sahibi evi başkasına kiraladı, ne yapabilirim?
Haklı bir sebep yoksa, ev sahibinden son kira yılında ödenen bir yıllık kira bedelinden az olmamak üzere tazminat isteyebilirsiniz.